Giriş Yap

BÖRTECINE 38 · 06.09.2010, 01:27

21.DİYARBAKIR

GENEL BİLGİLER
Yüzölçümü: 15.355 km²
Nüfus: 1.515.011(2009)
İl Trafik No: 21
Isinin 40-50 dereceye vardiği yaz günlerinin bunaltici sicakliğindan kurtulmak amaciyla gelişen düz damli evleri ile tipik yöre mimarisinin günümüzde de yaşatildiği Diyarbakir, uzun surlari, Malabadi Köprüsüyle görülmesi gereken bir ildir.

Diyarbakir yöresinin en eski adi Assur kaynaklarinda Amidi olarak geçer. Yunanca ve Latince kaynaklarda bu ad, Amido ya da Amida olarak yazilir. Arap akinlari sirasinda bölgeye yerleşen Bekr adindaki bir aşiret nedeniyle yörenin adi Bekr diyari anlaminda Diyar-i Bekr olarak söylenmiştir. Günümüzdeki ismini, Atatürk’ün 1937’de halka yaptiği konuşma esnasinda, şehrin adindan Diyarbakir olarak bahsetmesiyle 10 Aralik 1937 tarihli Bakanlar Kurulu Karari ile almiştir.

Diyarbakir’in Ergani ilçesine bağli Çayönü Tepesi’nde yapilan kazilar, bölgede ilk yerleşimin M.Ö. 9. bine dek uzandiğini göstermektedir. Yörede M.Ö. 2000’lere ilişkin ilk bilgiler Hurri- Mitanni halkina ve Hurri–Hitit ilişkilerine dayanmaktadir. Anadolu’nun en eski halklarindan olan Hurrilerin yaşadiklari bölge Subartu denilen, yani bugünkü Diyarbakir’i da içine alan yöredir. M.Ö. 1200’lerde Hitit Devleti’nin Anadolu’ya göç eden deniz kavimlerinin istilalari ile yikilmasindan sonra, Hititlerin Subartu ülkelerindeki üstünlüğünü kabul eden ve yönetim boşluğuna düşen Hurri ve Aram topluluklari, küçük kent devletleri oluşturdular. Daha sonra yöre, Mezopotamya’da güçlü bir krallik olan Assur, daha sonra kisa bir dönem için Urartu egemenliğine girmiştir. M.Ö. 7. yüzyil ortalarinda İskitlerin yerleştiği Amidi kenti, M.Ö. 625’te Medlerin, M.Ö. 550’de de Perslerin egemenliği altina girmiştir. M.Ö. 4. yüzyilda Pers İmparatoru III. Darius’un İskender ordulari önünde yenik düşmesiyle yörede Helenistik dönem başlamiştir. Daha sonralari yöre Partlar ve Romalilar arasinda cereyan eden savaşlara sahne olmuştur. M.S. 3. yüzyilda, İran’da başa geçen Sasani sülalesi ve Romalilar arasinda el değiştiren kent, M.S. 4. yüzyilda Roma’ya bağlanmiştir. Daha sonraki dönemlerde Bizans Devleti ile Sasaniler arasinda geçen savaşlar, bölgede güçlenmeye başlayan İslam ordularinin üstünlük sağlamalarina neden olmuş, Hz. Ömer zamaninda Diyarbakir Arap egemenliğine girmiştir. Uzun bir zaman Arap egemenliğinde kalan kent, 1085’te Selçuklu Devleti sinirlarina dahil olmuştur. Diyarbakir’in Osmanli Devleti’ne katilmasi 15 Eylül 1515’te Yavuz Sultan Selim döneminde gerçekleşmiştir.

Tarihi İpek Yolu üzerinde bulunan Diyarbakir, yüzyillar boyunca Güneydoğu Anadolu’nun fikir, sanat, kültür ve bilim merkezi olmuştur. Önemli bir ticaret merkezi olan şehir günümüzde de bu özelliğini korumaktadir.

Coğrafi Konumu
Diyarbakir’in kuzeyinde Bingöl ve Elaziğ, doğusunda Batman, güneyinde Mardin, güneybatisinda Şanliurfa, batisinda Adiyaman ve Malatya bulunmaktadir.

İklimi
Diyarbakir’da sert ve kurak bir yayla iklimi hâkimdir.

İLÇELER:
Diyarbakir ilinin ilçeleri; Bismil, Çermik, Çinar, Çüngüş, Dicle, Eğil, Ergani, Hani, Hazro, Kocaköy, Kulp, Lice ve Silvan'dir.

Yollariniz birgün Diyarbakir a düşerse eğer;