Giriş Yap

BÖRTECINE 38 · 02.11.2010, 04:46

33. MERSİN

Yüzölçümü: 15.853 km²
Nüfus: 1.640.888 (2009 Yili Kaynak:Türkiye İstatistik Kurumu)
İl Trafik No: 33

Türkiye’nin 81 ilinden 33 kod numarasiyla anilan, yüzölçümü yaklaşik 16.000 km2. ve 2009 yili nüfus sayimina göre toplam 1.640.888 kişilik nüfusa sahip olan ve eski adi İÇEL olan MERSİN ili doğusunda Adana, batisinda Antalya, kuzeyinde Niğde, Konya ve Karaman illeri, güneyinde ise Akdeniz ile çevrili olup, Taşlik Kilikya’nin tümünü ve Ovalik Kilikya’nin Berdan Çayi havzasini kaplar. Kuzeyden Toros dağlarinin en yüksek tepelerine kadar uzanan yaylalari içine alip, doğu Akdeniz boyunca güney batiya doğru uzanir. Dağlik alanlar kratase, eosen, miosen ve pliosen tortularindan ibaret kireç taşi tabakalarindan, ovalar ise IV.zamanda başlamiş olan alüvyon birikmesiyle oluşmuştur. İldeki Toros Dağlari genç dağlardir. Toroslar'in Mersin bölümünde kalan kismi Bolkar Dağlari adini alir. Bolkarlarin en yüksek yeri 3524 metre ile Medetsiz Tepesi’dir. Orta Toroslar'in geçit verebilen yeri Gülek Boğazidir(1050 m.). İkinci önemli geçit ise Mut ilçesi yakinlarindaki Sertavul Geçidi’dir. İl’de birkaç set gölünden başka göl yoktur. Silifke’deki Akgöl, Keklik Gölü ve Paradeniz gölleri deniz bağlantili olduklarindan sulari tuzlu olup, bol balik yaşamaktadir.

Bitki örtüsü genellikle Akdeniz iklimine uyum sağlayan maki’dir. Defne, Yabani Zeytin, Keçi Boynuzu, Mersin, Zakkum, Böğürtlen ve Kuşburnu’dur. 100-1000 m. arasinda Meşe, 100-1200 m. arasinda Kizilçam, 1500 m. Karaçam ve 2000 m. yüksekliklerde Sedir ve Ardiç Ağaçlari yer alir.

Turistik bir il olan MERSİN’E bağli ilçeler şunlardir: Akdeniz, Anamur, Aydincik, Bozyazi, Çamliyayla, Gülnar, Erdemli, Mezitli, Mut, Silifke, Tarsus , Toroslar ve Yenişehir'dir.Mersin’in akarsulari Deliçay, Efrenk Deresi (Müftü), Tece Deresi ile batida Lamas çayi ile Mezitli çayindan ibarettir. Anamur’da Dragon Çayi, Tarsus’ta Berdan Çayi, ve tarihe taniklik etmiş olan Silifke’de Göksu Nehri ilin önemli akarsularindandir. İl, deniz-kum-güneş üçlemesinin dişina çikarak, alternatif turizm çeşitlerini sunmaktadir. İnanç , Yayla, Trekking, Rafting, Yamaç paraşütü, Su sporlari, Kayak, Dağcilik gibi. Dağlara çikildikça farkli iklimler yaşanmakla beraber, kiyi şeridinde tipik Akdeniz iklimi hüküm sürer; yani yazlar sicak ve kurak, kişlar ise ilik ve yağişli geçer. İlin yaklaşik 108 km. uzunluğunda kumsal plajlari vardir.

Adana’dan 69 km.,Antalya’dan 487 km. ve Konya’dan 348 km. uzaklikta olan Mersin merkezi yeni ve modern bir liman şehridir.Büyük kentlerle demiryolu ve karayollariyla ulaşim yapilirken, yabanci limanlarla da gemi seferleriyle bağlantilidir. Yil boyunca Mersin ile Gazimagosa arasinda düzenli feribot seferleri vardir. Mersin’in modern bir kent olmasi nedeniyle, turistler burada kalmakta ve Mersin’i Kapadokya, Güney doğu Anadolu Bati Akdeniz ve Kibrisa, geçiş merkezi olarak seçmektedirler.

Mersin, ticaret ve ekonomi alanlarinda olduğu kadar turizmde de son yillarda olumlu atilimlar yapmiştir. Nitekim “Kardeş Kent” sayisinin artmasi Dünya Uluslarinin Mersin’e olan yakin ilgilerini göstermektedir.

Mersin Belediyesinin bağli olduğu Dünya Kardeş Kentleri şunlardir:
1-ABD/Californiya-Santa Fee Springs (l965)
2-İTALYA/Rimini (1980)
3-Japonya/Kushimoto (1997)

Mersin kentinin merkez sinirlarini, doğuda Tirmil Tepe, Batida Yumuktepe Höyükleri oluşturmaktadir. Bu Höyükler , Mersin kurulmadan çok önceleri Neolitik ve Kalkolitik dönemlerde, bu alanda yerleşimlerinin olduğunu kanitlamaktadir. J.Garstang tarafindan Yumuktepe’de yapilan kazilar sonucunda en yoğun yerleşimin Neolitik ve Kalkolitik dönemlerde olduğu ortaya çiksa da 1993 yilinda yeniden başlayan kazi çalişmalari , bu yerleşik düzenin Arap istilalari ve Bizans döneminde de devam ettiğini göstermiştir.

Antik dönemde ise Mersin’in deniz kiyisinda bir yerleşim yeri olduğunu gösteren veriler vardir. C. Texier Mersin’in antik Zephyrium Kenti olduğunu yazmaktadir. Halkevi civarindaki temel kazilarinda ve Çavuşlu Mahallesinde ele geçen rastlantisal buluntular kentin tarihini Antik döneme kadar götürmektedir. Antik kente ait harabeler XIX. Yüzyilda Mersin’e gelen seyyahlar tarafindan da gözlenmiştir. Ortaçağda Mersin hakkinda pek fazla bilgi bulunmamaktadir. Bu dönemde özellikle Tarsus’un önemli bir merkez olduğu bilinmektedir. Hiristiyanliğin hac kentlerinden biri olan bu kent, Müslüman Araplar ile Bizanslar arasinda sik sik el değiştirmiştir.

Anadolu Selçuklu Döneminde de varliğini sürdüren kentin yakininda “ Mersin “ isminde bir yerleşimden XIX. yüzyil seyyahlarina gelene kadar bahsedilmemektedir.

Mersin Yumuktepe ve Zephyrium yerleşmelerine rağmen, ancak 19. Yüzyil ortalarinda gelişme sürecine girmiş ve İçel İli’nin merkezi olmuştur. Kaynaklarda, Mersin adinin Mersin oğullari aşiretinden veya yörede bol miktarda yetişen Mersin ağacindan geldiği yazilmaktadir.

150 yillik geçmişinde buralarda , farkli dinlere , kültürlere ve etnik topluluklara mensup insanlarin yaşamasi, toplumsal kaynaşmanin gerçekleştiğini ve bunun devam ettiğini göstermektedir. 1886’ da Amerika, Almanya, Fransa, İngiltere, Rusya gibi bir çok ülkenin konsolosluklarinin bulunduğu önemli bir liman kenti olmuştur. I. Dünya savaşindan sonra Mersin’in sosyo-ekonomik yapisinda önemli değişiklikler olmuş ve ekonomik dinamizmini kaybetmiştir.

Mersin şimdi ikinci hizli kentleşmesini yaşamaktadir. Modern limani, Serbest bölgesi, Büyük Sanayi ve Ticari Kuruluşlari ile hizla gelişmekte olan bir İl’dir. Çok sayida Antik örenyerleri, denizi , Narenciye bahçeleri ile çevrili yeşil doğasi ve kültürel etkinlikleri ile büyük bir kültür ve turizm potansiyeline sahiptir.

MERSİN'İN KRONOLOJİSİ

M.Ö. 6000-5500 Neolitik Dönem
M.Ö. 5500-3000 Kalkolitik Dönem
M.Ö. 3000-2000 İlk Tunç Çaği
M.Ö. 2000-1700 Orta Tunç Çaği
M.Ö. 1700-1200 Kizuvatna Kralliği
M.Ö. 1200-612 Kue Kralliği
M.Ö. 546-333 Pers Kralliği
M.Ö. 301-101 Selevkoslar Dönemi
M.Ö. 101- M.S.-395 Roma Dönemi
M.S. 395-661 Bizans Dönemi
M.S. 661 Muaviyenin Mersin'in bazi yörelerini ele geçirmesi.
M.S. 685-960 Yörenin Bizans ve Araplar tarafindan sik sik el değiştirmesi.
M.S. 960 Bizanslilarin yöreye egemen olmasi.
1082 Süleyman Şah'in yöreye egemen olmasi.
1124 Ermenilerin Tarsus'u ele geçirmesi.
1224 Anadolu Selçuklulari Dönemi.
1254 Karamanoğullari Dönemi.
1357 Silifkenin Karamanoğullari Beyliğinin eline geçmesi.
1473 Gedik Ahmet Paşa'nin Silifke'yi Osmanli topraklarina katmasi.
1516 Mersin ve Tarsus Yöresinin Osmanli yönetimine katilmasi.
1852 Misirli İbrahim Paşa'nin Mersin yöresini ele geçirmesi
1859 Mersin yöresinin Osmanli topraklarina katilmasi
17 Aralik 1918 Mersin'in, İngilizlerce işgali.
19 Aralik 1918 Tarsus'un, Fransizlarca işgali.
02 Ocak 1919 Mersin'in, Fransizlarca işgali
20 Temmuz 1920 Fransizlarla yapilan Bağlar Savaşi.
05 Ağustos 1920 Pozanti Kongresi.
20 Aralik 1921 Ankara Antlaşmasi (Çukurova'nin işgalciler tarafindan boşaltilmasi.)
27 Aralik 1921 Tarsus'un düşman işgalinden kurtuluşu.
03 Ocak 1922 Mersin'in düşman işgalinden kurtuluşu.
17 Mart 1923 Atatürk'ün Mersin'i ziyareti
1924 Mersin'in Vilayet oluşu.
1933 Mersin' in ,İçel'in Vilayet Merkezi olan Silifke ile birleştirilmesi ve İl oluşu.
2002 İçel adinin Mersin olarak değiştirilmesi.
İlimizden Görüntüler